loader

13.10.2017

13.10 + Traverso
godz. 19:00

Rund um Bach I

  • Markus Schwenkreis (Szwajcaria) organy
  • Liane Ehlich (Szwajcaria) flet traverso
  • Renate Sudhaus (Szwajcaria) flet traverso

 Rund um Bach (Wokół Bacha I)

„Geniusz najwyższej miary” – ocena roli Jana Sebastiana Bacha sformułowana w II połowie XVIII wieku przez Christiana Friedricha Daniela Schubarta (niemieckiego organistę kompozytora, poetę i krytyka), szybko stała się powszechnie akceptowana. W 1799 roku wzmocnił ją i ostatecznie utrwalił August Frederick Christopher Kollmann, ogłaszając w „Allgemeine musikalische Zeitung” słynną rycinę Słońce kompozytorów. W samym centrum znajduje się Jan Sebastian Bach, nazwiska innych twórców okalają je promieniście. Dawni muzykografowie mieli więc świadomość skali i znaczenia jego kompozytorskiego dorobku. Z jego początków pochodzi Partita chorałowa „Sei gegrüsset Jesu gütig” BWV 768. Spory na temat daty jej ukończenia ciągle trwają. Na pewno widać w tym kunsztownym cyklu wariacji ślad kontaktu nastoletniego Bacha z organistą z Lüneburga – Goergiem Böhmem. Fascynował się nim, chociaż formalnie jego uczniem nie był. Partita cieszyła się w kręgu Bacha uznaniem, świadczy o tym liczba jej rękopiśmiennych kopii. Jedna z nich, w wersji z czterema wariacjami – pt. Chorale Partita + 4 Variata – przechowywana jest w zbiorach Pruskiej Biblioteki Państwowej (D-B Mus ms. Bach P 802). Sonata G-dur BWV 1039 łączy się natomiast z apogeum działalności lipskiego Collegium Musicum w latach 1736-41, choć nie można wykluczyć, że skomponował ją Bach nawet kilkanaście lat wcześniej, w czasie pobytu w Weimarze albo Köthen. Na słynnym sztychu Kollmanna nie znajdziemy wszystkich nazwisk kompozytorów. Pominięci zostali synowie Jana Sebastiana, brak również jednego z najciekawszych artystów XVIII stulecia, Johanna Gottfrieda Müthela. W 1750 roku odwiedził w Lipsku bardzo schorowanego już Bacha; zdążył zostać jego ostatnim uczniem, choć terminowanie to trwało ledwie trzy miesiące. Müthel uznawany jest za jednego z najważniejszych przedstawicieli okresu Sturm und Drang w muzyce, a jego rozwichrzone emocjonalnie dzieła stanowią również przykład wielkiego wyrafinowania technicznego. Dla Johanna Joachima Quantza (u Kollmann miejsce w drugim szeregu promieni bijących z centrum muzycznego słońca) – Jan Sebastian Bach był podziwu godnym, ponieważ „doprowadził do największej doskonałości” sztukę gry na organach. Uwagę tę – jeden z najwybitniejszych flecistów w historii, działający na dworach w Dreźnie, a potem w Berlinie – sformułował w 1752 roku. Obaj znali się i szanowali, poza wszystkim dom Bachów w Lipsku był zawsze otwarty dla innych muzyków, a Quantz do gości rodziny Bachów na pewno należał.

Marcin Majchrowski

Markus Schwenkreis  

  • Improvisation – Praeambulum d-moll (na podstawie tematu fugi Daniela Magnusa Gronaua)

Wilhelm Friedemann Bach (1710-1784)

  • Sonate für zwei Flöten F 59
    Allegro ma non troppo – Cantabile – Allabreve – Gique

Johann Sebastian Bach (1685-1750)

  • Partita «Sei gegrüsset Jesu gütig» BWV 768 (wczesna wersja z manuskryptu P 802 tylko z 4 wariacjami)
  • Sonate G-Dur für zwei Flöten und Basso continuo BWV 1039
    Adagio – Allegro ma non presto – Adagio – Presto

Johann Gottfried Müthel (1728-1788)

  •  Fantasie F-Dur

Johann Joachim Quantz (1697-1773)

  • Sonate e-Moll für zwei Flöten und Basso continuo QV 2:22 (2: Anh. 14)
    Adagio – Allegro – Largo – Presto

Organy PLUS+ © 2016
designed by monolight.eu